KringloopTip: Minder mest op het land: benut dierlijke mest zo efficiënt mogelijk
Door het vervallen van derogatie mag een melkveehouder vanaf 2026 maximaal 170 kg N per hectare uit dierlijke mest op het land plaatsen. Dit leidt vaak tot hogere kosten voor mestafvoer en tot minder beschikbare mest voor gebruik op het eigen bedrijf. Met een goede planning aan het begin van het jaar kan de schaarse dierlijke mest toch zo efficiënt mogelijk worden benut.
19 januari 2026
De volgende aandachtspunten helpen bij het opstellen van een bemestingsplan en toedienen van mest:
- Gebruik bij voorkeur dierlijke mest op maisland. Bij het toedienen van mest op grasland zijn de verliezen vaak hoger dan bij emissiearm toedienen op bouwland. Als voorbeeld: de ammoniakemissiefactor bij zodebemesten op grasland bedraagt circa 17%, terwijl deze bij mestinjectie op bouwland slechts 2% is. Hoe minder stikstof vervluchtigt als ammoniak, hoe hoger de werking van de stikstof in de mest. Op grasland is de N-werking ongeveer 50%, op bouwland ligt deze boven de 60% bij injectie. Door de meststoffenbehoefte van mais met dierlijke mest te dekken, wordt de benutting duidelijk verbeterd.
- Dien dierlijke mest vroeg in het voorjaar toe. Een deel van stikstof uit dierlijke mest komt geleidelijk vrij. Mest die na 1 augustus wordt toegediend, heeft ongeveer 50 procent minder werking dan die mest die in het voorjaar wordt uitgereden.
- Let op de omstandigheden bij het bemesten. Te vroeg bemesten of bemesten onder ongunstige omstandigheden leidt tot extra verliezen. In het voorjaar is een goede draagkracht van de grond belangrijk. Later in het seizoen geldt dat bemesten beter kan op een koele, vochtige en bewolkte dag dan op een droge, zonnige dag met harde wind. Dien ook geen mest toe bij verwachte zware regenval om afspoeling te voorkomen.
- Zorg voor goed afgestelde bemestingsapparatuur. Voorkom dat de mest uit de sleuven loopt en let op een gelijkmatige verdeling over het perceel.
- Zorg voor voldoende mestopslag. Een ruime mestopslag maakt het mogelijk om mest toe te dienen op het juiste moment. Mest die na 1 augustus wordt geproduceerd kan dan worden bewaard tot het volgend voorjaar, zodat je niet gedwongen bent om in februari onder slechte omstandigheden mest uit te rijden.
- Overweeg mestscheiding. Bij scheiden en afvoer van de dikke fractie kan de stikstofbenutting toenemen. De dunne fractie bevat relatief veel snelwerkende minerale stikstof, terwijl de fractie vooral organische stikstof bevat met een lagere directe werking.
Kortom: nu dierlijke mest op veel melkveebedrijven schaarser wordt, is het belangrijk om hier nog zorgvuldiger mee om te gaan dan voorheen. Door de bemesting slim te plannen en onder de juiste omstandigheden toe te dienen worden verliezen en emissies beperkt en kan er een hogere gewasopbrengst worden gerealiseerd.
Over de KringloopWijzer
De KringloopWijzer geeft de melkveehouder inzicht in zijn milieu- en klimaatprestaties op zijn bedrijf, waardoor hij/zij nog beter kan sturen op de benutting van mineralen. De rekenregels van deze tool zijn wetenschappelijk onderbouwd en de ontwikkeling ervan wordt gefinancierd door het ministerie van LNV en ZuivelNL. Het beheer van de Centrale Database van de KringloopWijzer ligt bij ZuivelNL.
Bronvermelding
Contactpersoon: Aart Evers
Meer actueel
KringloopTip: Haal meer uit je ruwvoer: voorkom verspilling en optimaliseer opslag
4 april 2025
Eigen ruwvoer vormt de basis van een goede kringloop. Veel en kwalitatief hoogwaardig (ruw)voer van eigen land is altijd een pluspunt, zowel economisch als milieutechnisch. Iedereen streeft hiernaar, maar toch blijven de verschillen tussen de bedrijven groot. De verschillen zijn enerzijds toe te schrijven aan de oogst en voederwinning, anderzijds benutting van het voer. Hoe voorkom je onnodige verliezen tijdens oogst en voeren?
Lees meerKringloopTip: Hoe klimaatbestendig is jouw bedrijf?
24 maart 2025
Het is geen nieuws dat het klimaat verandert. Extremen in hitte, droogte en wateroverlast zijn inmiddels vast onderdeel van ons dagelijks leven. De grote uitdaging is: hoe kunnen we de impact van deze extremen dempen? Als ondernemer is het belangrijk om de gevolgen van klimaatverandering op je bedrijf op te vangen, zodat je niet alleen de risico’s beheerst, maar ook een stabiel inkomen behoudt.
Lees meerKringloopTip: Aandacht voor en slim gebruik van nieuwe mestproducten
6 maart 2025
Door innovaties, moderne technieken en/of stalaanpassingen komen er via mestbewerking diverse ‘nieuwe mestproducten’ beschikbaar in de landbouwsector. Hoe werken deze en hoe kunt je ze zo optimaal mogelijk inzetten? Het doel van deze aanpassingen en technieken is om de uitstoot van ammoniak te verminderen.
Lees meer